Laboratory

  អាស៊ីតអ៊ុករិក ជាកាកសំណល់មេតាបូលិក ដែលបណ្ដាលពីការផលិតពីសរីរាង្គ និងបរិភោគអាហារសំបូរជាតិ ពុយរីន ច្រើនហួស រឺ អសមត្ថភាពក្នុងការបញ្ចេញសារធាតុនេះពីក្នុងខ្លួន។ កំរិតជាតិអាស៊ីតអ៊ុយរិកខ្ពស់នៅក្នុងឈាម ជាវិបត្តិមេតាបូលិក ដែលមានផលប៉ះពាល់ខ្លាំងទៅលើ សន្លាក់ តំរងនោម។   ក) អាហារដែលសំបូរដោយសារធាតុ ពុយរីន មានដូចជា៖ – ប្រភេទសាច់ៈ គ្រឿងក្នុងសត្វ (ថ្លើម, កោះ, ខួរ…) គ្រឿងសមុទ្រ – ភេសជ្ជៈផ្អែម និងគ្រឿងស្រវឹង – ប្រភេទបន្លែផ្លែឈើៈ • ផ្សិត • ស្ពៃក្ដោប • ខាត់ណា • ផ្កាខាត់ណា • ទំពាំងបារាំង និងសណ្ដែកខៀវ…។ ខ) អាហារដែលមិនសូវសំបូរជាតិ ពុយរីន មានដូចជាៈ – នំបុ័ង – ផ្លែឈើ – ទឹកដោះគោ – ស៊ុត – តែ កាហ្វេជាដើមល។ គ) រោគសញ្ញាទាំងនោះរួមមាន៖ – ការឈឺសន្លាក់ ភាគច្រើនឈឺតែម្ខាង (ម្រាមមេជើង, កជើង, ជង្គង់, កដៃ, កែងដៃ…)ជាពិសេសម្រាមមេជើង។ – ការហើមនៅសន្លាក់ដែលឈឺ ពិសេសពេលយប់ – ក្ដៅខ្លួន – ឈឺសន្លាក់ខ្លាំងក្រោយពីពិសា ស្រា ស្រាបៀរ គ្រឿងសមុទ្រ សាច់ក្រហម គ្រឿងក្នុងសាច់សត្វ។ – ឡើងដុំពកក្រោមស្បែក (ដុំកំណកជាតិអាស៊ីត) ឃ) មូលហេតុ និងកត្តារួមផ្សំ៖ – ជំងឺឡើងជាតិអាស៊ីតនៅក្នុងឈាម ច្រើនកើតលើមនុស្សប្រុសវ័យលើសពី ៥០ ឆ្នាំ – លើសពី ៩៥% នៃជំងឺមិនម...

  #CA125 តេសមហារីកមាត់ស្បូន CA-125 (អង់ទីហ្សែនមហារីក 125) គឺជាប្រូតេអ៊ីនដែលរកឃើញនៅលើកោសិកាដែលសំងាត់ចូលទៅក្នុងចរន្តឈាម។ វាអាចត្រូវបានរកឃើញដោយការធ្វើតេស្តឈាមសាមញ្ញ។ នៅពេលដែលមនុស្សគិតអំពី CA125 ពួកគេច្រើនតែគិតពីមហារីកអូវែ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការធ្វើតេស្តឈាមនេះមិនគួរប្រើដើម្បីពិនិត្យរកមើលមហារីកអូវែចំពោះស្ត្រីដែលគ្មានរោគសញ្ញានោះទេ។ នោះដោយសារតែការធ្វើតេស្តនេះអាចត្រូវបានកើនឡើងជាមួយនឹងលក្ខខណ្ឌស្រាល។ CA125 អាចកើនឡើងនៅពេលដែលស្ត្រីមានរដូវ នៅពេលដែលនាងមានផ្ទៃពោះ វាក៏អាចកើនឡើងជាមួយនឹងលក្ខខណ្ឌថ្លើម ជំងឺ endometriosis ដុំសាច់ និងដុំគីសក្នុងអូវែរ ដើម្បីដាក់ឈ្មោះមួយចំនួន។ ការធ្វើតេស្ដនេះចំពោះស្ត្រីដែលមិនមានរោគសញ្ញា ហានិភ័យទាប ក្នុងនាមជាអេក្រង់សម្រាប់ជំងឺមហារីកក្រពេញអូវែអាចនាំឱ្យទទួលបានលទ្ធផលវិជ្ជមានមិនពិត ដែលនៅក្នុងវេនអាចចាប់ផ្តើមអ្នកពីផ្លូវនៃការធ្វើតេស្ត និងនីតិវិធីរាតត្បាតដែលមិនចាំបាច់ ដែលអាចមានហានិភ័យ និងផលវិបាកសំខាន់ៗ។ CA125 មានប្រយោជន៍ក្នុងការត្រួតពិនិត្យប្រសិទ្ធភាពនៃការព្យាបាល ឬដើម្បីមើលថាតើមហារីកបានកើតមានឡើងវិញឬអត់។ ជាអកុសល មិនទាន់មានការពិនិត្យល្អសម្រាប់ជំងឺមហារីកក្រពេញអូវែនៅឡើយទេ។ ប្...

  Cancer antigen 15-3 (CA15-3) test អង់ទីហ្សែនមហារីក 15-3 (CA15-3) គឺជាប្រូតេអ៊ីនដែលផលិតដោយកោសិកាជាច្រើន ជាពិសេសកោសិកាមហារីកសុដន់។ ប្រូតេអ៊ីនផ្លាស់ទីទៅក្នុងឈាមដែលជាកន្លែងដែលវាអាចវាស់វែងបាន។ កម្រិត CA15-3 គឺខ្ពស់ជាងធម្មតាចំពោះស្ត្រីភាគច្រើនដែលមានជំងឺមហារីកសុដន់ ដែលបានរីករាលដាលទៅផ្នែកផ្សេងទៀតនៃរាងកាយ (ហៅថា មហារីកសុដន់មេតាទិក)។ មិនមែនគ្រប់ប្រភេទនៃជំងឺមហារីកសុដន់នឹងធ្វើឱ្យកម្រិត CA 15-3 កើនឡើងនោះទេ ព្រោះប្រភេទកោសិកាមហារីកមួយចំនួនមិនផលិតអង់ទីហ្សែនច្រើនពេកទេ។ ហេតុអ្វីត្រូវធ្វើតេស CA15-3 CA15-3 គឺជាសញ្ញាសម្គាល់ដុំសាច់ វាត្រូវបានគេប្រើដើម្បីពិនិត្យមើលពីរបៀបដែលការព្យាបាលជំងឺមហារីកសុដន់ដំណើរការ និងរកមើលជំងឺមហារីកដែលបានត្រឡប់មកវិញ ឬកើតឡើងវិញបន្ទាប់ពីការព្យាបាល។ ប្រសិនបើអ្នកត្រូវបានគេធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យថាមានជំងឺមហារីកសុដន់ដែលបានរីករាលដាលទៅផ្នែកផ្សេងទៀតនៃរាងកាយ ឬ metastasized អ្នកអាចមានការធ្វើតេស្តនេះ រួមជាមួយនឹងការធ្វើតេស្តផ្សេងទៀតដូចជាការធ្វើតេស្តទទួលអរម៉ូន និងការធ្វើតេស្តស្ថានភាព HER2 ។ CA15-3 មិនត្រូវបានវាស់វែងសម្រាប់ជំងឺមហារីកសុដន់ដំណាក់កាលដំបូងឡើយ ពីព្រោះកម្រិតនៃប្រូតេអ៊ីននេះកម្រមានកម...

  #តេសមហារីកលំពែង តើតេស្តឈាម CA 19-9 ជាអ្វី? ការធ្វើតេស្តនេះវាស់បរិមាណប្រូតេអ៊ីនហៅថា CA 19-9 (អង់ទីហ្សែនមហារីក 19-9) នៅក្នុងឈាម។ CA 19-9 គឺជា​ប្រភេទ​នៃ​សញ្ញា​សម្គាល់​ដុំសាច់។ សារធាតុសម្គាល់ដុំសាច់ គឺជាសារធាតុដែលផលិតដោយកោសិកាមហារីក ឬដោយកោសិកាធម្មតា ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងជំងឺមហារីកក្នុងរាងកាយ។ មនុស្សដែលមានសុខភាពល្អអាចមានបរិមាណ CA 19-9 តិចតួចនៅក្នុងឈាមរបស់ពួកគេ។ កម្រិតខ្ពស់នៃ CA 19-9 ច្រើនតែជាសញ្ញានៃជំងឺមហារីកលំពែង។ ប៉ុន្តែពេលខ្លះ កម្រិតខ្ពស់អាចបង្ហាញពីប្រភេទផ្សេងទៀតនៃជំងឺមហារីក ឬជំងឺដែលមិនមែនជាមហារីកមួយចំនួន រួមទាំងក្រិនថ្លើម និងគ្រួសក្នុងថង់ទឹកប្រមាត់។ ដោយសារតែកម្រិតខ្ពស់នៃ CA 19-9 អាចមានន័យខុសគ្នា ការធ្វើតេស្តនេះមិនត្រូវបានប្រើដោយខ្លួនវាផ្ទាល់ដើម្បីពិនិត្យ ឬធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យជំងឺមហារីកនោះទេ។ វាអាចជួយតាមដានការវិវត្តនៃជំងឺមហារីករបស់អ្នក និងប្រសិទ្ធភាពនៃការព្យាបាលជំងឺមហារីក។ តើវាប្រើសម្រាប់អ្វី? ការធ្វើតេស្តឈាម CA 19-9 អាចត្រូវបានប្រើដើម្បី៖ តាមដានជំងឺមហារីកលំពែង និងការព្យាបាលជំងឺមហារីក។ កម្រិត CA 19-9 ច្រើនតែកើនឡើងនៅពេលដែលមហារីករីករាលដាល ហើយថយចុះនៅពេលដែលដុំសាច់ធ្លាក់ចុះ។ មើលថា...

  +C-Peptide តើតេស្ត C-peptide គឺជាអ្វី? +ការធ្វើតេស្តនេះវាស់កម្រិត C-peptide ក្នុងឈាមឬទឹកនោមរបស់អ្នក។ C-peptide គឺជាសារធាតុមួយដែលត្រូវបានផលិតនៅក្នុងលំពែងរួមជាមួយអាំងស៊ុយលីន។ អាំងស៊ុយលីនគឺជាអ័រម៉ូនមួយដែលគ្រប់គ្រងកម្រិតជាតិស្ករនៅក្នុងឈាម។ ជាតិគ្លុយកូសគឺជាប្រភពថាមពលដ៏សំខាន់របស់រាងកាយអ្នក។ ប្រសិនបើរាងកាយរបស់អ្នកមិនមានបរិមាណអាំងស៊ុយលីនត្រឹមត្រូវ, វាអាចជាសញ្ញានៃជំងឺទឹកនោមផ្អែម។ +C-peptide និងអាំងស៊ុយលីនត្រូវបានបញ្ចេញពីលំពែងក្នុងពេលតែមួយនិងក្នុងបរិមាណស្មើគ្នា។ ដូច្នេះការធ្វើតេស្ត C-peptide អាចបង្ហាញពីចំនួនអាំងស៊ុយលីនដែលរាងកាយអ្នកផលិត។ ការធ្វើតេស្តនេះអាចជាមធ្យោបាយល្អដើម្បីវាស់កម្រិតអាំងស៊ុយលីនព្រោះ C-peptide មាននិន្នាការស្ថិតនៅក្នុងខ្លួនយូរជាងអាំងស៊ុយលីន។ តើវាត្រូវបានប្រើសម្រាប់អ្វី? ការធ្វើតេស្ត C-peptide ត្រូវបានគេប្រើដើម្បីជួយពន្យល់ពីភាពខុសគ្នារវាងជំងឺទឹកនោមផ្អែមប្រភេទ 1 និងប្រភេទទី 2 ។ ជាមួយនឹងជំងឺទឹកនោមផ្អែមប្រភេទទី 1 លំពែងរបស់អ្នកធ្វើតិចតួចទៅអាំងស៊ុយលីនហើយតិចឬគ្មាន C-peptide ។ ជាមួយនឹងជំងឺទឹកនោមផ្អែមប្រភេទទី 2 រាងកាយបង្កើតអាំងស៊ុយលីនប៉ុន្តែមិនប្រើវាឱ្យល្អទេ។ នេះអាចបណ្តាលឱ្យកម្រិត C-...

  #ការតេស្តជាតិស្ករក្នុងឈាម តើតេស្តជាតិស្ករក្នុងឈាមគឺជាអ្វី? ការធ្វើតេស្តជាតិស្ករក្នុងឈាមវាស់កម្រិតជាតិស្ករក្នុងឈាមរបស់អ្នក។ គ្លុយកូសគឺជាស្ករមួយប្រភេទ។ វាគឺជាប្រភពថាមពលសំខាន់នៃរាងកាយរបស់អ្នក។ អ័រម៉ូនមួយហៅថា អាំងស៊ុយលីន ជួយផ្លាស់ទីជាតិស្ករពីចរន្តឈាមរបស់អ្នកទៅក្នុងកោសិការបស់អ្នក។ ជាតិស្ករក្នុងឈាមច្រើនពេក ឬតិចពេកអាចជាសញ្ញានៃស្ថានភាពសុខភាពធ្ងន់ធ្ងរ។ កម្រិតជាតិស្ករក្នុងឈាមខ្ពស់ (hyperglycemia) អាចជាសញ្ញានៃជំងឺទឹកនោមផ្អែម ជំងឺដែលអាចបណ្តាលឱ្យកើតជំងឺបេះដូង ពិការភ្នែក ខ្សោយតម្រងនោម និងផលវិបាកផ្សេងៗទៀត។ កម្រិតជាតិស្ករក្នុងឈាមទាប (hypoglycemia) ក៏អាចនាំឱ្យមានបញ្ហាសុខភាពសំខាន់ៗ រួមទាំងការខូចខាតខួរក្បាលផងដែរ ប្រសិនបើមិនបានព្យាបាល។ ឈ្មោះ​ដ៏​ទៃ​ទៀត: blood sugar, self-monitoring of blood glucose (SMBG), fasting plasma glucose (FPG), fasting blood sugar (FBS), fasting blood glucose (FBG), glucose challenge test, oral glucose tolerance test (OGTT) តើវាប្រើសម្រាប់អ្វី? ការធ្វើតេស្តជាតិស្ករក្នុងឈាមត្រូវបានប្រើដើម្បីរកមើលថាតើកម្រិតជាតិស្ករក្នុងឈាមរបស់អ្នកស្ថិតក្នុងកម្រិតដែលមានសុខភាពល្អដែរឬទេ។ វាត្រូវបា...

  #cortisol Test តេស្ត Cortisol តើតេស្ត cortisol ជាអ្វី? Cortisol គឺជាអរម៉ូនដែលប៉ះពាល់ដល់សរីរាង្គ និងជាលិកាស្ទើរតែទាំងអស់នៅក្នុងខ្លួនរបស់អ្នក។ វាដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការជួយអ្នក៖ ឆ្លើយតបទៅនឹងភាពតានតឹង ប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងការឆ្លងមេរោគ គ្រប់គ្រងជាតិស្ករក្នុងឈាម រក្សាសម្ពាធឈាម គ្រប់គ្រងការរំលាយអាហារ ដំណើរការនៃរបៀបដែលរាងកាយរបស់អ្នកប្រើប្រាស់អាហារ និងថាមពល Cortisol ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយក្រពេញ Adrenal របស់អ្នក ក្រពេញតូចៗពីរដែលស្ថិតនៅខាងលើតម្រងនោម។ ការធ្វើតេស្ត cortisol វាស់កម្រិត cortisol នៅក្នុងឈាម ទឹកនោម ឬទឹកមាត់របស់អ្នក។ ការធ្វើតេស្តឈាមគឺជាវិធីសាមញ្ញបំផុតក្នុងការវាស់ cortisol ។ ប្រសិនបើកម្រិត cortisol របស់អ្នកខ្ពស់ពេក ឬទាបពេក វាអាចមានន័យថា អ្នកមានបញ្ហាក្រពេញ Adrenal របស់អ្នក។ ជំងឺទាំងនេះអាចធ្ងន់ធ្ងរប្រសិនបើមិនព្យាបាល។ តើវាប្រើសម្រាប់អ្វី? ការធ្វើតេស្ត cortisol ត្រូវបានប្រើដើម្បីជួយធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យជំងឺនៃក្រពេញ Adrenal ។ ទាំងនេះរួមមាន ជម្ងឺ Cushing's Syndrome ដែលជាស្ថានភាពដែលធ្វើអោយរាងកាយរបស់អ្នកផលិត cortisol ច្រើនពេក និងជម្ងឺ Addison ដែលជាស្ថានភាពដែលរាងកាយរបស់អ្នកមិនផលិត cortisol គ្រប់...